در سالهای اخیر، سرطان سینه دیگر فقط در زنان بزرگسال تشخیص داده نمیشود و تعدادی از نوجوانان دختر و پسر نیز به این سرطان مبتلا شدهاند. ابتلا به این سرطان در بین نوجوانان بسیار نادر است. با این حال، امروزه وجود نیاز به شناخت علائم اولیه این سرطان سینه در سن بلوغ برای تشخیص بهموقع احساس میشود. علائم سرطان سینه در نوجوانان، تقریباً مانند سرطان در بزرگسالان است؛ اما یکی از عواملی که خطر ابتلا به آن را افزایش میدهد، وارد شدن به سنین بلوغ است. با تغییرات هورمونی احتمال سفت شدن سینهها، ایجاد تودههای کوچک و تغییر در اندازه و شکل پستانها وجود دارد. نرخ بقای پنجساله برای افرادی که به این سرطان مبتلا هستند، حدود 89 درصد است؛ اما، این درصد با تشخیص بهموقع سلولهای سرطانی در مرکز درمان سرطان سینه کاهش مییابد. امروز در این مقاله، شما را از خطرات این بیماری در نوجوانان آگاه کنیم.
فهرست مطالب
- علائم سرطان سینه در نوجوانان: تغییرات طبیعی و نگرانکننده
- نقش تغییرات هورمونی در بروز علائم سرطان سینه در سن بلوغ
- علائم سرطان سینه در پسران نوجوان چگونه است؟
- بررسی علل تودههای پستانی در پسران نوجوان
- نقش سابقه خانوادگی در بروز علائم سرطان سینه در سنین نوجوانی
- اهمیت معاینات در دوران نوجوانی برای تشخیص زودهنگام سرطان
- تاثیر سبک زندگی بر بروز علائم سرطان سینه در نوجوانان
- نقش آموزش و آگاهی در شناسایی علائم سرطان سینه در نوجوانان
- سخن پایانی
علائم سرطان سینه در نوجوانان: تغییرات طبیعی و نگرانکننده
در سنین بلوغ، تغییراتی در بافتها سینه ایجاد میشوند که طبیعی هستند و نشاندهنده نوسانات هورمونی است. رشد پستان در دختران، معمولاً در سنین 8 تا 13 سالگی شروع میشود تا سالهای ابتدایی پس از بیستسالگی ادامه دارد. با ورود به سنین بلوغ، دختران نوسانات هورمونی و افزایش و کاهش متناوب و مداوم هورمونهای استروژن و پروژسترون را تجربه میکنند که ممکن است در برخی مواقع موجب به احساس درد و سفتی در سینهها شود. این مشکلات ممکن است خود را بهشکل تودهای سفت و غیرسرطانی نشان دهد که فیبروآدنوم نام دارد. این توده معمولاً سخت است و حالت پلاستیکی دارد و با فشار دست در بافت حرکت میکند. علاوه بر توده فیبروآدنوم، دختران در این سنین ممکن است به کیستها نیز دچار شوند که معمولاً از مایعاتی خوشخیم و غیرسرطانی پر هستند و احتمال دارد در صورت وارد شدن ضربه و فشار به پستانها ایجاد شوند.
و اما، تغییرات غیرعادی که میتوانند علائم این سرطان در نوجوانان باشند، بسیار نادر هستند و شامل ایجاد تودههای سخت و سفت است که نمیتوان آنها را جابهجا کرد و سایز آنها بهسرعت بیشتر میشود. اگر این وضعیت پیش آمد و نوجوان دردهای مداوم و شدیدی را حس کرد، نشانه این است که زنگ خطر به صدا در آمده است. همچنین، قرمز شدن و فرورفتگی پوست و ایجاد تورم نیز میتوانند از جمله تغییرات نگرانکننده باشند. ترشحات خونی یا چرکی از نوک پستان، بدون دلیل مشخص نیز میتواند احتمال ابتلا را در پی داشته باشد. در این موارد، باید سریعاً با یک پزشک متخصص سرطان سینه مشورت کنید. در ادامه شایعترین علائم سرطان سینه در نوجوانان را مینویسیم که باید در صورت مشاهده آنها سریعاً به پزشک مراجعه کنید:
- عدم حرکت توده: تودههای سرطانی که معمولاً زنان بزرگسال به آنها مبتلا میشوند، با تودههایی که دختران در سنین بلوغ تجربهشان میکنند، متفاوت هستند. دختران نوجوان در برخی مواقع متوجه میشوند که تودههایی که بهنظر خوشخیم آمدند، دیگر تکان نمیخوردند و انگار به قسمتی از پستان چسبیده است
- خارج شدن ترشحات غیرعادی از نوک پستان: ترشحات طبیعی از نوک پستان در دوران بلوغ میتوانند در هر دو جنس دیده شوند و بهدلیل تغییرات هورمونی اتفاق میافتند. تحریک فیزیکی نوک پستان با پوشیدن لباسهای تنگ یا فعالیتهای ورزشی سنگین نیز میتواند ترشح مایعات از سینه را در پی داشته باشد. با این حال، برخی ترشحات غیرعادی و بیدلیل هستند و اگر خونی باشند، نشاندهنده خطر میباشند
- تغییرات پوستی: قرمزی، تورم، کمرنگ شدن پوست سینه بهویژه در اطراف نوک پستان، برآمدگی یا ضخیم شدن زیر بغل و بافت سینه، ایجاد جوش و چروکیدگی روی سینه یا اطراف آن و … از تغییرات پوستی هستند که میتوانند علامت خطر باشند
- تغییرات در شکل سینه: در حالتی که اندازه و شکل پستانها بهطور ناگهانی تغییر میکنند یا حتی در حالت نامتقارن قرار میگیرند، زنگ خطر بهصدا در آمده است
- احساس درد: احساس درد و ناراحتی، میتواند نشاندهنده وجود سلولهای سرطانی باشد
نقش تغییرات هورمونی در بروز علائم سرطان سینه در سن بلوغ
دوران بلوغ از مراحل کلیدی زندگی دختران و پسران است و فرد را وارد دورهای میکند که با دوران پیش از بلوغ تفاوتهای زیادی دارد. این تفاوتها اغلب ناشی از تغییرات هورمونی است. این تغییرات تاثیرات زیادی روی بدن و رفتار نوجوانان میگذارند و یکی از این تغییرات که در دختران در سنین بلوغ بیشتر است، تغییرات پستانی میباشد. بگذارید با جزئیات بیشتری نقش نوسانات هورمونی در تغیبرات پستان را توضیح دهیم.
غدهای بهنام هیپوتالاموس در مغز، پس از ورود به سنین بلوغ، ترشحات هورمونهای آزادکننده گنادوتروپین را آغاز میکند. با آزاد شدن این هورمون، سیگنالی به غده هیپوفیز میرسد و این غده نیز در پاسخ، هورمونهای تحریککننده فولیکول و لوتئینهکننده را تولید میکند. این هورمونها، بر تخمدانها تاثیر میگذارند و سبب میشوند که هورمونهای جنسی مانند استروژن و پروژسترون نیز ترشح شوند. همانطور که خودتان میدانید استروژن نقشی کلیدی در توسعه و پایهگذاری ویژگیهای جنسی زنانه دارد و یکی از این ویژگیها رشد پستانها است. با افزایش استروژن، بافتهای پستانی به رشد و تغییر شکل تحریک میشوند. علاوه بر این، در این دوران، دختران حساسیتی را نیز تجربه میکنند که میتواند با احساس درد در سینهها همراه باشد.
علائم سرطان سینه در پسران نوجوان چگونه است؟
برخلاف تصور بسیاری از افراد، تنها زنان نیستند که به سرطان سینه مبتلا میشوند. با این حال، ابتلا به سرطان سینه در دختران نوجوان که نادر است، این سرطان در پسران نوجوانان حتی نادرتر میباشد. تغییر شکل و اندازه سینه پس از بلوغ دختران، طبیعی است و پسران نیز این تغییرات طبیعی تا حدی تجربه میکنند.
علائم وجود سرطان سینه در پسران نوجوانان، شامل حساسیت، درد در اطراف سینه یا نوک سینه، ایجاد زخم بیدلیل اطراف نوک پستان وجود توده در بافت سینه و ترشحات نوک سینه میشود. نکتهای که باید به آن اشاره کنیم این است که وجود تودههای خوشخیم در بافت سینه پسران نوجوان بسیار نادر است و تقریباً در تمام مواقع، نشاندهنده خطر سرطان است. اگر این تودهها حرکت نکنند، احتمال ابتلا به سرطان سینه، بسیار زیاد است. همچنین، وجود توده بهندازه یک نخود در قسمت غدد لنفاوی و زیر بغل، قرمزی و تورم اطراف نوک سینه، ترشحات نوک سینه، احساس سختی بدون درد، تغییر رنگ یا تغییر شکل نوک سینه و پوستهپوسته شدن یا ضخیم شدن پوست سینه از دیگر علائم این سرطان در پسران است.
بررسی علل تودههای پستانی در پسران نوجوان
ترشح هورمونها بعد از بلوغ در دختران، منجر به رشد طبیعی و تغییرات طبیعی سینهها میشود. همچنین احتمال دارد برخی دختران تودههای خوشخیم و غیرسرطانی را تجربه کنند که موقتی هستند. اما تودههای پستانی در پسران چه ویژگیهایی دارند؟ برخی پسران بیشتر از سایر آنها در معرض این مشکل قرار دارند. در ادامه فاکتورهای افزایش ریسک سرطان سینه در پسران نوجوان را مینویسیم:
قرار داشتن در معرض پرتوها و اشعهها: برای پسرانی که در معرض اشعههای یونیزه و پرتودرمانی قفسه سینه قرار میگیرند، احتمال دچار شدن به سرطان سینه بیشتر از سایرین است
بالا بودن سطح استروژن: پسرانی که سطح استروژن بالایی دارند، در معرض خطر ابتلا به سرطان سینه قرار دارند
- بیماریهای کبدی: برخی اختلالات کبدی مانند سیروز کبدی میتواند موجب به کاهش هورمونهای مردانه و افزایش هورمونهای زنانه میشوند. این امر نیز خطر ابتلا به سرطان سینه را افزایش میدهد
- اضافه وزن: اضافه وزن با افزایش سطح استروژن همراه است و در نتیجه با افزایش خطر ابتلا به سرطان سینه همراه میشود
- بیماریهای بیضه یا سابقه جراحی بیضه: بیضههای ملتهب و داشتن سابقه جراحی برداشتن بیضه، خطر ابتلا به سرطان سینه را افزایش میدهند
- عوارض هورموندرمانی: مصرف داروهای حاوی استروژن، مانند آمپولهای بدنسازی احتمال ایجاد سلولهای سرطانی در سینه پسران و مردان را افزایش میدهد
نقش سابقه خانوادگی در بروز علائم سرطان سینه در سنین نوجوانی
سرطان یکی از بیماریهایی است که میتواند توسط ژن غیرطبیعی ایجاد شود و به نسلهای دیگر نیز منتقل شود. این سرطانها بهعنوان سرطان ارثی شناخته میشوند؛ اما در واقع، آنچه به نسلهای دیگر انتقال مییابد خود سرطان نیست و ژنهای غیرطبیعی به فرزندان منتقل میشود. با ایجاد نقص در ژن، احتمال ابتلا به سرطان وجود دارد؛ اما تنها 5 تا 10 درصد تمام سرطانها بهدلیل نقص ژنی که از والدین به ارث رسیده است، افراد را مبتلا میکنند. همچنین، ممکن است پدر یا مادری که سرطان دارد، سرطان را به همه فرزندان انتقال ندهد. با این حال، ژن سرطان در بدن فرزند غیرفعال باقی خواهد ماند؛ اما فرزندان میتوانند در آینده ژن فعال سرطان را به فرزندان خود انتقال دهند.
جهشهای ارثی بر تمام سلولها تاثیر میگذارند و به همین دلیل میتوان این جهشها را با آزمایش ژنتیکی نمونه خون یا بزاق شناسایی کرد. تا به امروز، دو ژن بهخصوص که در بروز سرطان پستان نقش دارند شناسایی شده است و ژن سرطان پستان 1 (BRCA1) و ژن سرطان پستان 2 (BRCA2) نام دارند. همچنین لازم بهذکر است که حدود 75 درصد سرطان پستان ارثی، از طریق این دو ژن به نسلهای بعد انتقال مییابد. در واقع، تنها درصد کوچکی مبتلایان به سرطان سینه بهدلایل ژنتیکی به این بیماری مبتلا شدهاند و در اغلب موارد، اختلال در بدن خود فرد آغاز شده است و سپس به سرطان سینه منجر شده است.
اهمیت معاینات در دوران نوجوانی برای تشخیص زودهنگام سرطان
شانس بالای بقا و درمان موفقیتآمیز در صورت ابتلا به سرطان سینه و بسیاری دیگر از سرطانها، در سنین نوجوانی و سایر سنین، تشخیص بهموقع و اقدام فوری برای درمان است. بنابراین یکی از حیاتیترین اقداماتی که افراد، مخصوصاً کسانی که سابقه خانوادگی ابتلا به سرطان سینه را دارند، معاینات منظم است. زنان جوان بهطور کلی باید از نشانههای اولیه این سرطان آگاهی داشته باشند و در صورت مشاهده هر تغییر غیرعادی در ناحیه پستان به پزشکم مراجعه کنند.
این علائم ممکن است در مراحل اولیه ابتلا به بیماری مشخص نشوند و به همین دلیل معاینات منظم و خودآزمایی پستانها از دسته اقدامات ضروری هستند که میتوانند احتمال ابتلا به این سرطان را در همه افراد به حداقل کاهش دهند. نوجوانان باید تحت غربالگریهای منظم قرار بگیرند که شامل آزمایشهای ماموگرافی، سونوگرافی و خودآزمایی سینه هستند. در کل، شما با آگاهی از علائم این سرطان و توجه کردن به عوامل خطر میتوانید خطرات این سرطان را خنثی کنید. در ادامه این آزمایشات را معرفی میکنیم:
- خودآزمایی پستان: پس از 20 سالگی و در افراد مستعد در سنین پایینتر، باید خودآزمایی پستان بهصورت ماهانه انجام شود تا بتوان هر گونه تغییرات پوستی یا ترشحات غیرعادی را تشخیص دهید
- معاینات بالینی: پس از 30 سالگی، توصیه میشود که توسط پزشک متخصص تحت معاینه بالینی پستان قرار گیرید. این افراد بهتر است همراه با معاینات بالینی، سونوگرافی نیز انجام دهند. برای افراد بالای 40 سال اما، در برخی افراد ماموگرافی منظم نیز لازم است
- آزمایش ژنتیک: تست BRCA1 و BRCA2 برای افرادی که سابقه خانوادگی سرطان سینه یا تخمدان دارند، لازم است که آزمایش ژنتیک را از سن 25 سالگی در نظر داشته باشند
تاثیر سبک زندگی بر بروز علائم سرطان سینه در نوجوانان
یکی از پیچیدهترین عواملی که میتواند خطر ابتلا به سرطان سینه در نوجوانان را افزایش دهد، سبک زندگی است. برای مثال، بیتحرکی بهعنوان یکی از اصلیترین عوامل ابتلا به بسیاری از بیماریها، از جمله سرطان بهشمار میرود. با این حال، نمیتوان گفت که بیتحرکی مستقیماً با ابتلا به سرطان ارتباط دارد؛ اما داشتن فعالیت بدنی منظم میتواند از ابتلا به آن تا حد زیادی جلوگیری کند. در ادامه عوامل دیگر را مرور میکنیم:
- استعمال دخانیات: با کشیدن سیگار و سایر دخانیات، هم بهطور مستقیم و هم بهطور غیرمستقیم خطر ابتلا به سرطان سینه افزایش مییابد. این خطر بهویژه برای زنان پیش از یائسگی بیشتر است
- تغذیه نامناسب: با مصرف الکل و غذاهای چرب، ریسک ابتلا را افزایش میدهد؛ در حالی که رژیم غذایی سرشار از میوهها و سبزیجات میتواند خطر ابتلا به سرطان سینه را تا حد زیادی کمتر کند
- اضافه وزن: چاقی در نوجوانی میتواند زمینهساز بسیاری از مشکلات و اختلالات باشد. نوجوانانی که اضافه وزن دارند در سالهای آینده بیشتر از سایر افراد در معرض ابتلا به سرطان سینه قرار دارند. عادات غذایی نادرست و ناسالم و نداشتن فعالیت بدنی کافی نیز موجب به افزایش احتمال این خطر میشود
- استرس و اضطراب: استرس میتواند بهطور مستقیم بر سلامت عمومی بدن تاثیر بگذارد و از این طریق نوجوانان را در معرض ابتلا به بسیاری از بیماریها قرار دهد
نقش آموزش و آگاهی در شناسایی علائم سرطان سینه در نوجوانان
زمانی که از نقش کلیدی آموزش و آگاهی از علائم اولیه سرطان سینه در نوجوانان حرف بهمیان میآید، در واقع داریم از اهمیت تشخیص بهموقع در درمان موفقیتآمیز سرطان سینه میگوییم. بسیاری از کارگاهها و سمینارها وجود دارند که به هدف آگاهیبخشی از علائم و خطرات انواع سرطانهای شایع در زنان و مردان تاسیس شدهاند و افراد میتوانند با شرکت در آنها و رعایت نکات ایمنی و مراقبت از سلامت عمومی، از سرطانهای خطرناک همچون سرطان سینه در امان باشید. با این آموزشها زنان میتوانند بهسرعت تغییر سینههای خود را تشخیص دهند و برای جویا شدن علت آنها به نزد پزشک مراجعه کنند.
سخن پایانی
علائم سرطان سینه در نوجوانان، در بدو ورود به سنین ورود، شامل تغییر اندازه و شکل پستانها، ایجاد تودههای حرکتناپذیر، قرمزی، تورم، چروکیدگی پوست اطراف نوک سینه، فرورفتگی و ایجاد زخمهای بیدلیل، خارج شدن ترشحات غیرطبیعی و خونآلود از نوک سینهها، درد و سفتی در سینهها و … میشود. این سرطان در نوجوانان بسیار نادر است. اما در سالهای اخیر تعداد نوجوانان در بین مبتلایان به این سرطان افزایش یافته است و برای دختران و حتی پسران لازم است که با خودآزمایی و آزمایشات پزشکی بهطور منظم معاینه شوند.؛ چرا که تنها با تشخیص بهموقع و اقدام فوری برای درمان میتوان درصد شانس بقا و درمان موفقیتآمیز را افزایش داد. پسران نوجوان نیز در معرض ابتلا به این سرطان قرار دارند؛ هر چند کمتر از دختران. با این حال، این بیماری میتواند از طریق جهش ژنتیک در نوجوانان فعال شود.
ما در این مقاله، سعی کردیم که تا حدی آگاهیبخشی درباره ابتلا به سرطان سینه در نوجوانان کمک کنیم و اعلام کنیم که در این کلینیک، ما در تمام مراحل سرطان در کنار شما هستیم و میتوانیم به شما کمک کنیم که بهراحتی در هر سنی از سرطان گذر کنید.